شیعه نیوز | استرس چه از نوع استرس روحی باشد و چه استرس جسمی تأثیر زیادی بر سلامت بدن دارد که یکی از مهم ترین اثرات آن افزایش قند خون می باشد. به این طریق که وقتی بدن برای مدت طولانی در حالت استرس قرار می گیرد هورمون کورتیزول بیشتر ترشح می شود و همین باعث کاهش تولید انسولین می گردد.
به گزارش «شیعه نیوز»، در ادامه انسولین قند موجود در خون را به سلول ها می برد تا انرژی تولید شود. اما وقتی مقدار آن کم شود قند در خون باقی می ماند و تعادل بدن به هم می ریزد. از این رو می توان گفت استرس طولانی مدت می تواند خطر ابتلا به دیابت را افزایش دهد و برای افراد دیابتی وضعیتی خطرناک تر ایجاد کند.
آیا استرس قند خون را بالا می برد؟
آیا استرس قند خون را بالا می برد؟ در پاسخ به این سوال باید گفت وقتی بدن تحت فشار قرار می گیرد هورمونی به نام کورتیزول وارد جریان خون می شود. این هورمون از کلسترول ساخته می شود که غدد فوق کلیوی آن را آزاد می کنند. تنظیم این روند بر عهده محور هیپوتالاموس، هیپوفیز و آدرنال است؛ سیستمی هماهنگ که میزان ترشح کورتیزول را در واکنش به استرس های مختلف کنترل می کند.
در لحظه های استرس چه ذهنی و چه بدنی کورتیزول کمک می کند بدن برای مقابله آماده شود و فشار خون را متعادل نگه دارد. به این طریق التهابات بدن را کاهش دهد. این همان واکنش طبیعی مبارزه یا فرار است. از طرفی کورتیزول به کبد پیام می دهد تا گلوکز و اسیدهای چرب بیشتری آزاد کند و انرژی مورد نیاز بدن سریع تر فراهم شود. جالب است بدانید که این سازوکار زمانی برای بقا ضروری بود. اما امروز بسیاری از استرس ها واقعی و خطرناک نیستند و در نتیجه انرژی آزادشده عملا مصرف نمی شود.
پیامدهای استرس طولانی مدت
قرار گرفتن طولانی مدت در شرایط استرس چه روانی و چه جسمی می تواند به مرور زمان سلامت بدن را تحت فشار قرار دهد و زمینه ساز بیماری های مهمی شود. تحقیقات نشان می دهند استرس مزمن با مشکلاتی مانند بیماری های قلبی، ضعف سیستم ایمنی و حتی دیابت ارتباط مستقیم دارد.
بیماری های قلبی عروقی
سرطان
تضعیف سیستم ایمنی
دیابت
استرس در افراد مبتلا به دیابت نوع 1
در افراد دارای دیابت نوع 1، استرس واکنش های متفاوتی ایجاد می کند. گاهی قند خون را بالا می برد و گاهی کاهش می دهد. کاهش قند خون معمولا زمانی دیده می شود که استرس برای مدت طولانی ادامه پیدا کرده و غدد آدرنال خسته شده باشند؛ موضوعی که به کاهش ترشح کورتیزول منجر می شود.
این کمبود هورمون های تنظیم کننده می تواند باعث نوسان های خطرناک قند خون در این افراد شود. از طرف دیگر برخی پژوهش ها نشان داده اند که استرس مزمن ممکن است در شروع دیابت نوع 1 به ویژه در افراد مستعد نقش مؤثری داشته باشد.
هیپوگلیسمی (قند خون پایین)
گرسنگی
تحریک پذیری
مشکل در تمرکز
خستگی
عرق کردن
گیجی
ضربان قلب سریع
لرزش
سردرد
هایپرگلیسمی (قند خون بالا)
تشنگی شدید
خشکی دهان
ضعف
سردرد
تکرر ادرار
تاری دید
حالت تهوع
گیجی
تنگی نفس
استرس در افراد مبتلا به دیابت نوع 2
در افراد دارای دیابت نوع 2 استرس می تواند مستقیما باعث بالا رفتن قند خون شود. وقتی کورتیزول در بدن زیاد می شود سلول ها نسبت به انسولین کمتر واکنش نشان می دهند. در نتیجه مقاومت انسولینی ایجاد می شود.
به این طریق قند بیشتری در خون باقی می ماند و تعادل قند خون به هم می ریزد. اگر این روند ادامه پیدا کند و کنترل نشود سطح قند خون ممکن است به حدی برسد که برای سلامت فرد خطرناک باشد.
راه های دیگر تأثیر استرس بر افزایش قند خون
آیا استرس قند خون را بالا می برد؟ باید بگوییم تأثیر استرس فقط به تغییرات هورمونی محدود نمی شود. در دوران استرس بسیاری از افراد به رفتارهای ناسالم روی می آورند؛ مثلا پرخوری احساسی، خوردن غذاهای شیرین و پرکالری، یا کنار گذاشتن ورزش. حتی ممکن است فرد داروهایش را به موقع مصرف نکند و همین موضوع هم باعث نوسان قند خون می شود.
از طرفی استرس کیفیت خواب را کاهش می دهد. چون هم استرس و هم خواب توسط محور هیپوتالاموس، هیپوفیز و آدرنال کنترل می شوند ترشح زیاد کورتیزول می تواند این سیستم را مختل کند. نتیجه این اختلال بی خوابی یا خواب بی کیفیت است. کمبود خواب نیز توانایی بدن برای کنترل گلوکز را کاهش می دهد و در نهایت سطح قند خون بالا می رود.
هنگام افزایش قند خون چه باید کرد؟
برای افرادی که دیابت دارند بالا رفتن ناگهانی قند خون می تواند خطرناک باشد. وقتی مقدار قند در خون زیاد می شود بدن تلاش می کند آن را از طریق ادرار دفع کند. این روند باعث دفع آب زیادی از بدن می شود و اگر ادامه پیدا کند احتمال کم آبی شدید و حتی کمای دیابتی وجود دارد.
اگر بالا رفتن قند خون به خاطر استرس هایی باشد که کنترلشان سخت است لازم است اولویت اصلی فرد، مدیریت قند خون باشد. کارهایی مثل رعایت برنامه غذایی مناسب، داشتن فعالیت بدنی منظم، چک کردن مرتب قند خون و مصرف داروها طبق نظر پزشک می تواند به کنترل بهتر شرایط کمک کند و مانع تشدید مشکل شود.
چگونه سطح استرس را مدیریت کنیم؟
بعضی از استرس ها قابل پیشگیری نیستند؛ مثلا حوادث ناگهانی یا موقعیت های غیرمنتظره. اما بسیاری از استرس های روزمره مثل فشارهای کاری یا مسئولیت های خانوادگی قابل مدیریت اند و می توان شدت آن ها را کاهش داد.
برای کنترل بهتر استرس می توان از روش های مختلفی کمک گرفت. از جلمه:
برنامه ریزی از قبل برای موقعیت های چالش برانگیز
مدیریت مؤثر زمان و کم کردن عوامل تحریک کننده استرس
انجام تکنیک هایی مثل مدیتیشن و یوگا
دوری از عادت های ناسالم مانند پرخوری
تعیین هدف های کوچک، واقعی و قابل انجام مثل چند بار پیاده روی در هفته
انتهای پیام | https://www.shia-news.com/
منبع: آلامتو