شیعه نیوز | تأسیس مرکز پژوهشی در ولز مسیر جدیدی برای شناخت وضعیت واقعی مسلمانان بریتانیا ایجاد کرد و پژوهشهای آن تا سطح سیاستگذاری عمومی اثر گذاشته است.
به گزارش «شیعه نیوز»، مرکز «مطالعات اسلامی/اسلام در بریتانیا» وابسته به دانشگاه کاردیف (کاردیف؛ مرکز ایالت ولز در غرب بریتانیا) بیست سال از تأسیس خود را پشت سر گذاشت؛ مرکزی که در سال ۲۰۰۵ میلادی به ابتکار پروفسور «سوفی گیلیات-ری» راهاندازی شد و طی دو دهه گذشته به یکی از مهمترین پایگاههای پژوهشی در حوزه شناخت زندگی مسلمانان در بریتانیا تبدیل شده است. این مرکز با تمرکز بر مطالعه میدانی وضعیت مسلمانان، فضای آکادمیکی را شکل داده که پیش از آن در دانشگاههای این کشور کمتر وجود داشت.
پروفسور گیلیات-ری، بنیانگذار مرکز، که در سالهای آغازین فعالیت خود شاهد افزایش جمعیت مسلمانان در بریتانیا بود، میگوید ضرورت ایجاد فضایی برای مطالعه واقعی جامعه مسلمانان را احساس کرده است. او تصریح میکند که پیش از تأسیس این مرکز، نهادهای علمی بریتانیا بیشتر بر مطالعات کلاسیک اسلامی متمرکز بودند و کمتر بستری برای پرداختن به هویت دینی و اجتماعی مسلمانان جدیدالتأسیس در این کشور وجود داشت.
این مرکز از ابتدا با همکاری جامعه مسلمانان ولز و بهویژه «سلیم کیدوای» دبیرکل وقت شورای مسلمانان ولز پایهگذاری شد. گیلیات-ری تأکید میکند که این نهاد بدون مشارکت جامعه مسلمان امکان شکلگیری نداشت و از همان ابتدا بر «همکاری یا هیچ» تأکید شده است.
در طول دو دهه فعالیت، مرکز مطالعات اسلام در بریتانیا پژوهشهای متعددی در حوزههای مختلف از جمله آموزش، سلامت، وضعیت اقتصادی، نهادهای دینی، مساجد و نقش امامان جماعت انجام داده است. این مرکز حدود ۸ میلیون پوند از شوراهای پژوهشی و نهادهای خیریه دریافت کرده و بخشی از نتایج آن در سیاستگذاری داخلی بریتانیا نیز مورد استفاده قرار گرفته است.
مرکز مطالعات اسلامی بریتانیا ۲۰ساله شد
سلیم کیدوای (چپ)، پروفسور گیلیات-ری (راست)
«عظیم احمد» معاون مرکز و دبیرکل فعلی شورای مسلمانان ولز، هدف اصلی فعالیتهای پژوهشی را پاسخگویی به نیازهای واقعی جامعه مسلمانان عنوان کرده و میگوید که این مرکز تلاش میکند پژوهشها از محیط آکادمیک فراتر رفته و به دست نهادها و مساجد برسد تا در تصمیمگیریها اثرگذار باشد. او همچنین به فعالیتهایی همچون بررسی آرشیوهای تاریخی ولز و ثبت تاریخ شفاهی خانوادههای مسلمان اشاره کرده است.
از دیگر فعالیتهای برجسته این مرکز، پروژه پژوهشی «اهدای عضو» به سرپرستی «دکتر منصور علی» در سال ۲۰۱۶ بوده که با بررسی دیدگاههای فقهی به زبانهای مختلف، نتیجه گرفت مسلمانان بریتانیا میتوانند در چارچوب فقهی، شخصاً درباره اهدای عضو تصمیمگیری کنند. این پژوهش بعدها در تعامل سرویس درمانی ملی بریتانیا (NHS) با رهبران دینی مسلمان نقش ایفا کرده است.
گیلیات-ری تأکید میکند که هدف مرکز «اسلامشناسی کلاسیک» نیست بلکه تطبیق دانش اسلامی با مسائل روز مسلمانان در بریتانیاست و بر این باور است که در شرایط کنونی، وجود یک «مرکز قدرت پژوهشی» برای مطالعات مسلمانان ضروری است؛ مرکزی که به گفته او، اکنون در شهر کاردیف شکل گرفته است.