شیعه نیوز | شماری از شیعیان کابل، عصر شنبه ۱۴ شهریور، در اعتراض به دستور وزارت دادگستری طالبان برای تخلیه حوزه علمیه خاتمالنبیین(ص) در دارالامان تجمع کردند. همزمان منابع از محاصره این مرکز توسط نیروهای طالبان و بازداشت شماری از روحانیون خبر دادهاند؛ ادعایی که تاکنون بهطور مستقل تأیید نشده است.
به گزارش «شیعه نیوز»، شماری از شیعیان کابل روز شنبه، ۱۴ شهریور، در محوطه حوزه علمیه خاتمالنبیین(ص) در منطقه دارالامان تجمع کردند و نسبت به تلاش وزارت دادگستری طالبان برای تخلیه این مرکز دینی و آموزشی اعتراض کردند.
ویدیوهای منتشرشده از محل، حضور گروهی از مردم در محوطه حوزه را نشان میدهد. براساس گزارش منابع محلی، این تجمع پس از آن شکل گرفت که نیروهای وابسته به طالبان حوزه را محاصره و از مسئولان و طلاب خواستند ساختمان را تخلیه کنند.
منابع گفتهاند شماری از طلاب همچنان در داخل مجموعه حضور دارند و نیروهایی با تجهیزات نظامی در اطراف حوزه مستقر شدهاند. تصاویر منتشرشده در شبکههای اجتماعی نیز ورود خودروهای نظامی حامل پرچم سفید طالبان به محوطه این مرکز را نشان میدهد.
همزمان گزارشهایی از بازداشت شماری از روحانیون در جریان این رویداد منتشر شده است. با این حال، تعداد بازداشتشدگان و هویت آنان هنوز مشخص نیست و این گزارشها تا زمان تنظیم خبر از سوی منابع مستقل تأیید نشده است.
منابع نزدیک به حوزه میگویند اقدام تازه به دستور عبدالحکیم شرعی، وزیر دادگستری طالبان صورت گرفته است. وزارت دادگستری طالبان تاکنون درباره عملیات روز شنبه، دستور تخلیه و گزارش بازداشت روحانیون توضیح رسمی تازهای منتشر نکرده است.
یک هفته پس از مراجعه نماینده وزارت دادگستری
تنش تازه تنها چند روز پس از مراجعه یکی از اعضای کمیسیون فنی وزارت دادگستری طالبان به حوزه خاتمالنبیین رخ داده است.
منابع نزدیک به این مرکز پیشتر گفته بودند فردی به نام مولوی دانشیار، از اعضای این کمیسیون، به حوزه مراجعه کرده و بار دیگر خواستار تخلیه کامل آن شده است.
طلاب در آن دیدار نسبت به ادامه بستهبودن مسجد، مدرسه و کتابخانه اعتراض کرده و گفته بودند نزدیک به دو ماه است بخشی از کلاسهای آنان در فضای باز برگزار میشود.
آنان خطاب به نماینده وزارت دادگستری پرسیده بودند: «گناه ما چیست؟ آیا ما شیعیان حق نداریم مسجد و مدرسه داشته باشیم؟»
حوزه خاتمالنبیین از تیرماه با محدودیت روبهرو است
وزارت دادگستری طالبان در چهارم تیر امسال بخشهای اصلی حوزه علمیه خاتمالنبیین را مهر و موم کرد.
هیئت امنای این مرکز در آن زمان اعلام کرد که مسجد، حسینیه، کتابخانه و مدارس دینی مردان و زنان بسته شدهاند و تأکید کرد پرونده مورد اختلاف هنوز در دادگاه ویژه در حال رسیدگی است و حکم نهایی و قطعی صادر نشده است.
بستهشدن این مرکز همزمان با محدودیتهای گستردهتر در ایام محرم و توقف فعالیت تلویزیون تمدن اتفاق افتاد و واکنش شورای علمای شیعه افغانستان را در پی داشت.
شورای علمای شیعه در آن زمان ضمن اعتراض به بستهشدن حوزه و محدودیتهای اعمالشده بر برخی مراسم و نمادهای محرم، خواستار بازگشایی حوزه خاتمالنبیین و رسیدگی مقامهای ارشد طالبان به موضوع شد.
استدلال طالبان چیست؟
وزارت دادگستری طالبان پیشتر مدعی شده بود تلویزیون تمدن، حوزه علمیه خاتمالنبیین و دانشگاه خاتمالنبیین به «حزب حرکت اسلامی افغانستان» وابستهاند و ساختمانهای آنان نیز روی زمین دولتی ساخته شده است.
این وزارت با استناد به ممنوعیت فعالیت احزاب سیاسی در حکومت طالبان گفته بود نهادهای وابسته به احزاب نیز اجازه فعالیت ندارند.
اما مسئولان مجموعه خاتمالنبیین این ادعاها را رد کردهاند.
محمدجواد محسنی، از مسئولان این مجموعه، گفته است زمین تلویزیون تمدن از مالک خصوصی خریداری شده و زمین حوزه نیز در دوره حکومت پیشین بهصورت رسمی برای ایجاد مسجد، مدرسه، کتابخانه و مراکز آموزشی واگذار شده است و اسناد شرعی و قانونی آن وجود دارد.
او همچنین وابستگی این مراکز به حزب حرکت اسلامی را رد کرده و گفته است آیتالله محمدآصف محسنی سالها پیش از تأسیس این مجموعهها از مسئولیتهای حزبی کنارهگیری کرده بود.
گزارشهایی از تغییر مدیریت دانشگاه خاتمالنبیین
فشار بر مجموعه خاتمالنبیین تنها به حوزه علمیه و تلویزیون تمدن محدود نمانده است.
در هفتههای اخیر منابع گزارش دادهاند که طالبان کنترل مدیریتی دانشگاه خاتمالنبیین را نیز در دست گرفته و برای این دانشگاه رئیس و معاونان تازه تعیین کرده است.
براساس گزارشهای منتشرشده، وزارت تحصیلات عالی طالبان مفتی اسدالله نجات را بهعنوان رئیس جدید دانشگاه منصوب کرده است.
مقامهای طالبان تاکنون جزئیات جامعی درباره مبنای حقوقی تغییر مدیریت این دانشگاه منتشر نکردهاند.
افزایش نگرانی در میان شیعیان
مجموعه خاتمالنبیین از مهمترین مراکز علمی، آموزشی و مذهبی شیعیان افغانستان به شمار میرود و شامل حوزه علمیه، مسجد، حسینیه، کتابخانه و دانشگاه است.
بستهشدن بخشهای حوزه، توقف فعالیت تلویزیون تمدن و گزارشهای مربوط به تغییر مدیریت دانشگاه، طی ماههای گذشته موجب اعتراض شماری از علما و چهرههای شیعه و هزاره شده است.
گروهی از علما و شخصیتهای شیعه در مردادماه با انتشار بیانیهای از رهبری طالبان خواستند با جامعه شیعه «رفتار دوگانه» صورت نگیرد و حوزه خاتمالنبیین و دیگر مراکز دینی و فرهنگی بستهشده بازگشایی شوند. آنان همچنین اقدامات عبدالحکیم شرعی در قبال شماری از مراکز و مناطق شیعهنشین را تبعیضآمیز توصیف کردند.
در مقابل، طالبان تا کنون اتهام اعمال سیاست سازمانیافته علیه شیعیان را نپذیرفته و در پرونده خاتمالنبیین بر مسائل مالکیتی و ادعای وابستگی حزبی تأکید کرده است.
تجمع روز شنبه نشان میدهد پرونده حوزه خاتمالنبیین، بیش از دو ماه پس از بستهشدن بخشهای اصلی آن، نهتنها حل نشده بلکه وارد مرحله تازهای شده است؛ مرحلهای که در آن مسئله دیگر تنها بازگشایی مسجد و مدرسه نیست، بلکه ادامه حضور طلاب، مالکیت و مدیریت یکی از اصلیترین مجموعههای مذهبی و علمی شیعیان افغانستان نیز با ابهام روبهرو شده است.