امام علی (علیه السلام):
العلم مميت الجهل.
علم ميراننده جهل است و بعلم جهل بميرد، و پوشيده نيست كه ظاهر اين محتاج ببيان نيست پس دور نيست كه مراد به «علم» علمى باشد كه از روى دليل و برهان باشد و معنى اين باشد كه چيزى كه جهل جاهلان را زايل تواند كرد علمى است كه از روى دليل و برهان باشد زيرا كه كسى كه او را چنين علمى باشد تواند كه حجّت بر جاهلان تمام كند و ايشان را از جهل خلاص كند امّا اگر علم كسى چنين نباشد جاهل را براه نتواند آورد زيرا كه بمحض اين كه او گويد كه: فلان همچنين است، جاهل از او قبول نكند و گويد كه: نه چنين نيست چنان است، و هرگاه او را حجّت نباشد عاجز شود و جواب او نتواند گفت بلكه بسيار باشد كه جاهل را شبهه چند باشد كه آن عالم از جواب آنها عاجز باشد و بآن اعتبار او نيز تابع آن جاهل شود و تصديق او كند پس علمى كه جهل را تواند زايل كرد علم عالمى است كه از روى دليل و برهان باشد بلكه مجرّد دليل و برهانى كه عالم را باشد فايده نكند زيرا كه جاهل را هرگاه شبهه باشد او نيز شبهه خود را دليل بر گفته خود كند و گويد كه: چنانكه تو بر گفته خود دليل دارى من نيز دليل دارم پس هر دو عاجز و حيران شوند پس علمى كه جهل را بالكلّيّه زايل تواند كرد علم عالمى است كه از روى دليل و برهان خاطر نشان تواند كرد و او را قوّت دفع شبهات و حلّ آنها باشد پس «علم» در اين كلام معجز نظام بايد بر «علم كامل» محمول شود و مراد علم مذكور باشد.
غرر الحكم 269