شیعه نیوز: در بخشهای قبلی این نوشته، آیات قرآن، دعاهای انبیای الهی و دعاهای امام سجاد(ع) مورد بررسی قرار گرفت. در این نوشته، دعاهای امام باقر(ع) برای طلب فرزند مورد بررسی قرار میگیرد.
در منابع روایی و همچنین مجموعههای دعایی تألیفشده، چهار دعا از امام باقر(ع) برای طلب فرزند از خداوند بیان شده است. این دعاها در کتاب «الصحیفه الجامعه الباقریه و الصادقیه» تألیف آیتالله موحد ابطحی آمده است که ترجمه این ادعیه نیز در کتاب «صحیفه جامعه باقریه و صادقیه» به همت علیرضا برازش منتشر شده است.
امام باقر(ع) در دعایی که هنگام «قصد ازدواج» مردان بیان کردهاند، علاوه بر بیان اوصاف بهترین بانوان برای ازدواج، موضوع فرزندآوری را اینگونه از خدا درخواست کردهاند: «قَیِّضْ لی مِنْها وَلَدا طَیِّبا تَجْعَلُهُ لی خَلَفا صالِحا فی حَیاتی وَبَعْدَ مَماتی، و از او فرزندانی پاک نصیبم کن که جانشین شایسته من در زندگی و پس از مرگم باشد.»
دعای بعدی امام باقر(ع) برای درخواست فرزند از خداوند به این صورت بیان شده است که: «پس از نمازهای عشا و نماز صبح، هفتاد مرتبه سبحانالله و هفتاد مرتبه استغفرالله بگو و سپس آیات ۱۰ تا ۱۲ سوره مبارکه نوح را بخوان و این عمل را سه روز متوالی انجام بده». این دعای امام باقر(ع) شباهت به دعای امام سجاد(ع) در طلب فرزند از خداوند دارد که بر اساس آیات قرآن کریم، استغفار را از موضوعات مؤثر در فرزنددار شدن معرفی میکند.
دعای سوم امام باقر(ع) برای طلب فرزند در زمانی است که شخص به همسر خویش نزدیک میشود که در آن هنگام این دعا را بخواند: «اَللّهُمَّ ارْزُقْنی وَلَدا، وَاجْعَلْهُ تَقِیّا زَکِیّا لَیْسَ فی خَلْقِه زِیادَةٌ وَلا نُقْصانٌ، وَاجْعَلْ عاقِبَتَهُ اِلی خَیْرٍ، خدایا فرزندی نصیبم کن، او را پرهیزکار و پاک قرار بده که در آفرینش او کموکاست و اضافهای نباشد و عاقبت او را خیر بگردان.»
آخرین دعای روایتشده از امام باقر(ع) در موضوع فرزندآوری، دعایی است که شخص باید بعد از نماز جمعه بخواند. حضرت این دعا را اینگونه بیان کردهاند: پس از نماز جمعه، دو رکعت نماز با رکوع و سجده طولانی بخواند و سپس این دعا را بخواند:
«اَللّهُمَّ اِنّی اَسْاَلُکَ بِما سَاَلَکَ بِه زَکَرِیّا _ عَلَیْهِ السَّلامُ _ اِذْ ناداکَ: «رَبِّ لا تَذَرْنی فَرْدا وَاَ نْتَ خَیْرُ الْوارِثینَ»، اَللّهُمَّ فَهَبْ لی ذُرِّیَّةً طَیِّبَةً اِنَّکَ سَمیعُ الدُّعاءِ، اَللّهُمَّ بِاسْمِکَ اِسْتَحْلَلْتُها، وَفی اَمانَتِکَ اَخَذْتُها، فَاِنْ قَضَیْتَ فی رَحِمِها وَلَدا فَاجْعَلْهُ غُلاما مُبارَکا زَکِیّا، وَلا تَجْعَلْ لِلشَّیْطانِ فیهِ نَصیبا وَلا شِرْکا. خدایا! آنچه را که زکریا از تو خواست، از تو میخواهم، آن زمان که تو را اینچنین خواند: «پروردگارا! مرا تنها رها نکن که تو بهترین ارثبرنده هستی.» خدایا، پس فرزندی پاک به من عطا کن که تو شنونده دعایی. خدایا، به نام تو او را بر خود حلال کردم و مطابق امانت تو، او را به همسری برگزیدم، پس اگر از او فرزندی برای من قرار دادهای، او را کودکی مبارک و پاک قرار بده و در وجودش برای شیطان بهره و شریکی قرار نده.»
روشن است که هر شخصی، متناسب با ویژگیهای خود، میتواند هر کدام از ادعیه را انتخاب و برای طلب فرزند از خداوند بخواند، اگرچه با توجه به کوتاهی برخی از ادعیه، اگر شخصی مجموعه این ادعیه را انجام دهد، به اذنالله نتیجه مطلوبتری خواهد داشت. در ضمن نباید فراموش کرد که در این دعاها، اوصاف فرزند مطلوب نیز بیان شده است که میتواند موضوع بررسیهای مختلف در تعلیم و تربیت اسلامی قرار بگیرد.
در بخشهای بعدی این نوشته، دعاهای فرزندآوری از دیگر ائمه معصومین(ع) بررسی میشود.