روحانیت، لباس اخلاق، نه تریبون خشونت!

شیعه نیوز | مسعود بحرینی

روحانیت، لباس اخلاق، نه تریبون خشونت!

لباس روحانیت، پیش از آنکه یک پوشش باشد، برای بخش بزرگی از جامعه نماد دین، اخلاق و میراث اهل‌بیت(علیهم السلام) است. از همین رو سخن و رفتار کسی که این لباس را بر تن دارد، تنها یک موضع شخصی تلقی نمی‌شود؛ بلکه می‌تواند تصویری از دین و اخلاق دینی در ذهن مردم ایجاد کند.

لذا، انتظار از اعضای چنین کانسپتی که در جامعه سخن می‌گویند، چیزی فراتر از یک موضع سیاسی یا اظهارنظر روزمره است. او باید بیش از دیگران مراقب باشد که کلماتش به عادی‌سازی خشونت، نفرت و حذف دیگری منجر نشود.

نمی‌توان از یک سو خود را در جایگاه تبیین‌کننده مکتب اهل‌بیت(علیهم السلام) نشاند و از سوی دیگر، ادبیاتی به کار برد که در آن خشونت، تهدید یا سرکوب دگراندیشان به امری مطلوب یا قابل دفاع تبدیل شود. حتی اگر اختلاف سیاسی، اعتقادی یا اجتماعی عمیق باشد، اخلاق نباید قربانی اختلاف شود.

در صورت عدم دقت، ممکن است افرادی که زمینه‌های خشن و جنایتکارانه دارند، سخنان خشونت‌آمیز را مجوزی برای رفتارهای افراطی خود تلقی کنند و دست به اعمالی بزنند که  نتیجه آن نه‌تنها جامعه ایران، بلکه افکار عمومی جهان را با حیرت و تأسف مواجه کند. به همین دلیل، صاحبان تریبون باید بدانند که هر کلمه‌ای که بر زبان می‌آورند، ممکن است فراتر از مخاطب مستقیم آنان اثر بگذارد.

سخن گفتن از ضرورت تولید بمب هسته‌ای، تمجید از خشونت یا دعوت به برخورد خشن با دگراندیشان، تنها یک موضع سیاسی نیست؛ چنین سخنانی می‌تواند تصویری خشن از دینی ارائه کند که اساس دعوتش بر کرامت انسان، عدالت و اخلاق است.

اگر قرار است روحانیت همچنان مرجع اخلاقی و معنوی جامعه باشد، باید بیش از هر چیز در گفتار و کردار خود به اخلاق وفادار بماند. مردم از یک روحانی انتظار ندارند که صرفاً از دین سخن بگوید، بلکه انتظار دارند رفتارش نیز ترجمان همان دینی باشد که از آن سخن می‌گوید.

مکتب اهل‌بیت(علیهم السلام) را نمی‌توان فقط در مناسک و شعارها خلاصه کرد. اگر نام اهل‌بیت بر زبان می‌آید، باید اخلاق آنان نیز در رفتار دیده شود؛ مدارا در برابر مخالف، رعایت حرمت انسان، پرهیز از ظلم، کنترل خشم و ترجیح گفت‌وگو بر خشونت.

روحانیت، اگر قرار است الگوی دین باشد، باید بیش از هر چیز یادآور رحمت، عدالت، خرد و اخلاق باشد؛ نه خشونت، تهدید و حذف.

الحاشیه: اگر قرار است لباس روحانیت یادآور پیام اهل‌بیت(علیهم السلام) باشد، آیا نخستین چیزی که مردم از صاحب این لباس می‌بینند و می‌شنوند، نباید اخلاق باشد؟

@masoudbahraini