سایر زبان ها

شهروند خبرنگار

صفحه نخست

سرویس خانواده شیعه

سرویس شیعه شناسی

دیدهبان شیعه

سرویس عکس

سرویس فیلم

پادکست

سردبیر

صفحات داخلی

آمار تنوع مذهبی در جهان؛ سنگاپور و آمریکا در صدر

کد خبر: ۳۲۰۰۹۳
۰۰:۴۱ - ۱۹ اسفند ۱۴۰۴

شیعه نیوز| به گزراش «شیعه نیوز»، بر اساس مطالعه جدید مرکز تحقیقاتی “پیو”، سنگاپور از سال ۲۰۲۰ به عنوان متنوع‌ترین کشور جهان از نظر مذهبی شناخته می‌شود.

بودایی‌ها با ۳۱ درصد، بزرگ‌ترین گروه مذهبی سنگاپور را تشکیل می‌دهند، اما جمعیت این کشور همچنین شامل سهم قابل توجهی از افراد بدون وابستگی مذهبی (۲۰ درصد)، مسیحیان (۱۹ درصد)، مسلمانان (۱۶ درصد)، هندوها (۵ درصد) و پیروان سایر ادیان (۹ درصد) است.

سورینام در رتبه دوم تنوع مذهبی قرار دارد و تنها کشور آمریکای لاتین در بین ده کشور برتر است. حدود نیمی از ساکنان سورینام (۵۳ درصد) مسیحی هستند. بقیه جمعیت را عمدتاً هندوها (۲۲ درصد)، مسلمانان (۱۳ درصد) و افراد بدون وابستگی مذهبی (۸ درصد) تشکیل می‌دهند.

بیشتر مکان‌های دیگر در بین ده کشور برتر در منطقه آسیا-اقیانوسیه (تایوان، کره جنوبی و استرالیا) یا در آفریقای زیر صحرا (موریس، گینه بیسائو، توگو و بنین) قرار دارند.

فرانسه تنها کشور اروپایی در فهرست ده کشور برتر است. جمعیت این کشور عمدتاً مسیحی (۴۶ درصد) و بدون وابستگی مذهبی (۴۳ درصد) هستند، با اقلیت قابل توجه مسلمان (۹ درصد).

ایالات متحده در میان ۱۰ کشور دارای بیشترین تنوع مذهبی در جهان قرار ندارد (رتبه آن ۳۲ است). اما وقتی فقط به ۱۰ کشور پرجمعیت جهان نگاه می‌شود، ایالات متحده در رتبه اول تنوع مذهبی قرار می‌گیرد و پس از آن نیجریه، روسیه، هند و برزیل قرار دارند.

چگونگی محاسبه تنوع مذهبی

در این تحلیل، جمعیت جهان به هفت دسته تقسیم شده است: مسیحیان، مسلمانان، هندوها، بودایی‌ها، یهودیان، پیروان سایر ادیان و افراد بدون وابستگی مذهبی. این مطالعه میزان حضور متوازن این گروه‌ها را در هر کشور یا منطقه مورد بررسی قرار داده است.

در مجموع ۲۰۱ کشور و منطقه با استفاده از شاخص تنوع مذهبی (RDI) رتبه‌بندی شده‌اند. نمرات احتمالی از ۰ (برای کشوری که به طور کامل از یک گروه مذهبی تشکیل شده است) تا ۱۰ (برای کشوری با توزیع کاملاً مساوی از هر هفت گروه، به طوری که هر یک حدود ۱۴ درصد از جمعیت را تشکیل دهند) متغیر است.

سنگاپور با امتیاز ۹.۳ بیش از هر کشور دیگری به توزیع متوازن گروه‌های مذهبی نزدیک شده است. برای مقایسه، امتیاز کره جنوبی ۷.۳، فرانسه ۶.۹ و ایالات متحده ۵.۸ است.

هیچ کشوری در این تحلیل امتیاز ۱۰ را کسب نکرده است. اما سه کشور امتیازی نزدیک به صفر دارند و کمترین تنوع مذهبی را در جهان دارا هستند: یمن، افغانستان و سومالی. در هر یک از این کشورها، مسلمانان ۹۹.۸ درصد یا بیشتر از جمعیت را تشکیل می‌دهند.

به طور کلی، مسلمانان حداقل ۹۹ درصد از جمعیت را در هشت کشور از ۱۰ کشور با کمترین تنوع مذهبی تشکیل می‌دهند. دو کشور دیگر – تیمور شرقی و مولداوی – جمعیتی تقریباً کاملاً مسیحی دارند.

تنوع در بزرگترین جوامع جهان

اگر تنها بر ۱۰ کشور پرجمعیت جهان تمرکز شود که هر یک حداقل ۱۲۰ میلیون نفر جمعیت دارند، ایالات متحده به عنوان متنوع‌ترین کشور از نظر مذهبی شناخته می‌شود.

برآوردها نشان می‌دهد مسیحیان ۶۴ درصد از جمعیت ایالات متحده را در سال ۲۰۲۰ تشکیل می‌دهند، در حالی که افراد بدون وابستگی مذهبی حدود ۳۰ درصد را شامل می‌شوند. ۶ درصد باقیمانده را مسلمانان، هندوها، بودایی‌ها، یهودیان و افراد در دسته “سایر ادیان” تشکیل می‌دهند که هر یک از این گروه‌ها حدود یک تا دو درصد را به خود اختصاص داده‌اند.

نیجریه دومین کشور از نظر تنوع مذهبی در میان این کشورهای پرجمعیت است. مسلمانان و مسیحیان، بزرگ‌ترین گروه‌ها در نیجریه، هر یک بیش از ۴۰ درصد از جمعیت را تشکیل می‌دهند. در واقع، نیجریه از جمله کشورهایی است که جمعیت آن به طور مساوی بین دو گروه مذهبی تقسیم شده است.

پاکستان، جایی که مسلمانان ۹۷ درصد از ساکنان را تشکیل می‌دهند، کمترین تنوع مذهبی را در میان ۱۰ کشور پرجمعیت دارد.

امتیازات شاخص تنوع مذهبی پرجمعیت‌ترین کشورهای جهان طیف گسترده‌ای را پوشش می‌دهد، از ۵.۸ در ایالات متحده تا ۰.۸ در پاکستان. این ۱۰ کشور روی هم نزدیک به ۶۰ درصد از جمعیت جهان را تشکیل می‌دهند.

**اکثریت مذهبی در کشورهای جهان**

در ۱۹۴ کشور و منطقه، ۵۰ درصد یا بیشتر از جمعیت فقط در یک گروه مذهبی قرار می‌گیرند. این شامل ۴۳ مکانی است که حداقل ۹۵ درصد از جمعیت به یک گروه مذهبی تعلق دارند؛ این مکان‌ها عمدتاً مسلمان (۲۵)، مسیحی (۱۷) یا بودایی (۱) هستند.

علاوه بر این، بسیاری از کشورها یک گروه مذهبی دوم دارند که بخش عمده‌ای از باقیمانده جمعیت را تشکیل می‌دهد.

تنها ۴۹ کشور دارای سه گروه مذهبی یا بیشتر هستند که هر یک ۵ درصد یا بیشتر از جمعیت را تشکیل می‌دهند. این شامل هفت مکان (گینه بیسائو، مالزی، سنگاپور، سریلانکا، سورینام، تایوان و توگو) با حداقل چهار گروه مذهبی است که هر یک حداقل ۵ درصد از جمعیت را به خود اختصاص داده‌اند.

هفت کشور وجود دارند که در آنها هیچ گروهی اکثریت جمعیت را تشکیل نمی‌دهد: بریتانیا، موریس، کره جنوبی، استرالیا، فرانسه، ساحل عاج و سنگاپور.

جمعیت‌های با تقسیم تقریباً مساوی

در ۱۷۳ کشور و منطقه، حداقل ۹۰ درصد از جمعیت تنها در دو گروه از هفت گروه مذهبی قرار می‌گیرند که گاهی منجر به تقسیم نسبتاً مساوی می‌شود.

اریتره در این معیار در رتبه اول قرار دارد، با تقسیم تقریباً مساوی بین مسلمانان (۵۲ درصد) و مسیحیان (۴۷ درصد) در سال ۲۰۲۰.

نیجریه و بوسنی و هرزگوین – به ترتیب دوم و سوم در این فهرست – نیز دارای سهم بزرگی از مسیحیان و مسلمانان هستند.

در میان ۱۰ کشور با ترکیب مذهبی متوازن، شش کشور دارای تقسیم مسیحی-مسلمان هستند. در چهار کشور باقیمانده، تقسیم بین مسیحیان و افراد بدون وابستگی مذهبی (اروگوئه و استونی) یا بین بودایی‌ها و افراد بدون وابستگی مذهبی (مغولستان و ژاپن) است.

سطح‌بندی تنوع مذهبی

علاوه بر رتبه‌بندی کشورها بر اساس امتیاز شاخص تنوع مذهبی، کشورها و مناطق جهان به پنج سطح تنوع از “بسیار بالا” تا “بسیار کم” گروه‌بندی شده‌اند.

کشورها و مناطق با امتیاز ۷.۰ تا ۱۰.۰ در رده تنوع مذهبی “بسیار بالا” طبقه‌بندی می‌شوند. مکان‌های با امتیاز زیر ۱.۰ در رده تنوع “بسیار کم” قرار می‌گیرند.

از ۲۰۱ کشور و منطقه در این تحلیل، بیشترین تعداد (۸۹ کشور) در رده تنوع “متوسط” قرار دارند. بسیاری از کشورها نیز در محدوده “کم” (۳۰ کشور) یا “بسیار کم” (۴۱ کشور) هستند، در حالی که تعداد کمتری در انتهای طیف “بالا” (۳۳ کشور) یا “بسیار بالا” (۸ کشور) قرار دارند.

تنوع مذهبی بر اساس منطقه

منطقه آسیا-اقیانوسیه، با امتیاز کلی شاخص تنوع مذهبی ۸.۷ و سطح تنوع “بسیار بالا”، متنوع‌ترین منطقه از نظر مذهبی در میان شش منطقه مورد تحلیل است.

به طور کلی، منطقه آسیا-اقیانوسیه محل زندگی میلیون‌ها نفر از افراد بدون وابستگی مذهبی، مسلمانان، هندوها، بودایی‌ها، مسیحیان و افراد در دسته “سایر ادیان” است. یهودیان تنها گروه عمده‌ای هستند که حضور کمی در این منطقه دارند.

هیچ گروه مذهبی در منطقه آسیا-اقیانوسیه اکثریت را تشکیل نمی‌دهد. بزرگ‌ترین گروه – افراد بدون وابستگی مذهبی – تنها حدود یک سوم از جمعیت منطقه را شامل می‌شود.

سه منطقه در این تحلیل دارای سطح تنوع “بالا” هستند: آمریکای شمالی (با امتیاز ۶.۰)، آفریقای زیر صحرا (۵.۹) و اروپا (۵.۶). در هر یک از این مناطق، مسیحیان اکثریت جمعیت کلی را تشکیل می‌دهند. دومین گروه بزرگ – افراد بدون وابستگی مذهبی در آمریکای شمالی و اروپا، و مسلمانان در آفریقای زیر صحرا – یک چهارم یا بیشتر را شامل می‌شوند.

منطقه آمریکای لاتین و کارائیب در رده تنوع “متوسط” قرار دارد، با امتیاز ۳.۱. این منطقه دارای اکثریت بزرگ مسیحی و سهم نسبتاً کمی از افراد بدون وابستگی مذهبی است.

منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا، با امتیاز ۱.۳ و سطح تنوع “کم”، کم‌تنوع‌ترین منطقه مورد مطالعه است، با جمعیتی که ۹۴ درصد آن مسلمان هستند. این منطقه شامل پنج کشور از ۱۰ کشور و منطقه با کمترین تنوع مذهبی در جهان است: یمن، مراکش، صحرای غربی، عراق و تونس.

پراکندگی جمعیت جهان بر اساس سطح تنوع

اکثریت جمعیت جهان در کشورها و مناطقی با سطح تنوع مذهبی “متوسط” زندگی می‌کنند.

تنها یک درصد از کل مردم در مکان‌هایی با تنوع مذهبی “بسیار بالا” زندگی می‌کنند. ۱۹ درصد دیگر در مکان‌هایی با تنوع “بالا” سکونت دارند، در حالی که بقیه در مکان‌هایی با تنوع “کم” (۹ درصد) یا “بسیار کم” (۱۲ درصد) زندگی می‌کنند.

مسلمانان گروهی هستند که بیشتر از دیگران در کشورها و مناطق با تنوع “بسیار کم” زندگی می‌کنند، هرچند آنها تمایل دارند در مکان‌های با تنوع “متوسط” نیز ساکن باشند. این به دلیل آن است که بسیاری از مسلمانان در کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا – جایی که اکثریت قریب به اتفاق مردم مسلمان هستند – و در کشورهای آسیایی با تنوع متوسط مانند اندونزی و هند اقامت دارند.

مسیحیان – که از نظر جغرافیایی، گسترده‌ترین گروه در این تحلیل هستند – بیشتر در کشورهای با تنوع “متوسط” زندگی می‌کنند. با این حال، بسیاری از مسیحیان همچنین در مکان‌های با تنوع “بالا”، مانند ایالات متحده، نیجریه و اتیوپی ساکن هستند.

تغییرات تنوع مذهبی از ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰

به طور کلی، سطوح تنوع مذهبی در سراسر جهان بین سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۲۰ تغییر زیادی نکرده است، زیرا ترکیب مذهبی اکثر کشورها نسبتاً پایدار بود.

با این حال، امتیازات شاخص تنوع مذهبی حدود دو دوجین کشور در این دهه تغییر قابل توجهی داشت، عمدتاً به دلیل بی‌دینی گسترده در میان مسیحیان. در مکان‌هایی که جمعیت‌های بسیار بزرگ مسیحی کاهش یافت و جمعیت کوچک بدون وابستگی مذهبی رشد کرد، امتیاز شاخص تنوع مذهبی افزایش یافت. در مکان‌هایی که جمعیت بدون وابستگی مذهبی از قبل بزرگ بود و بیشتر گسترش یافت، امتیاز کاهش یافت.

به عنوان مثال، سطح تنوع مذهبی ایالات متحده در طول این دهه از “متوسط” به “بالا” افزایش یافت. اکثریت بزرگ مسیحی این کشور ۱۴ واحد درصد کاهش یافت و در سال ۲۰۲۰ به ۶۴ درصد رسید و اقلیت رو به رشدی از آمریکایی‌ها خود را با هیچ دینی معرفی نکردند. به طور مشابه، سطح تنوع مذهبی ایرلند از “کم” به “متوسط” افزایش یافت، زیرا اکثریت بزرگ مسیحی ۱۱ واحد کاهش یافت و به ۸۱ درصد رسید.

در مقابل، در هلند، سهم از قبل بزرگ افراد بدون وابستگی مذهبی ۹ واحد افزایش یافت و به ۵۴ درصد رسید، در حالی که جمعیت مسیحی کاهش یافت. در نتیجه، سطح تنوع مذهبی این کشور از “بسیار بالا” در سال ۲۰۱۰ به “بالا” در سال ۲۰۲۰ کاهش یافت.

اما تغییر در ترکیب مذهبی یک کشور همیشه منجر به تغییر در امتیاز شاخص تنوع مذهبی یا سطح تنوع مذهبی آن نمی‌شود. به عنوان مثال، امتیاز نیوزیلند در حدود ۶.۶ باقی ماند، زیرا دو گروه بزرگ آن اساساً جای خود را عوض کردند: سهم مسیحیان در جمعیت ۹ واحد کاهش یافت و سهم افراد بدون وابستگی مذهبی ۷ واحد افزایش یافت.

برخی کشورها، مانند شیلی و عمان، علیرغم افزایش در امتیازات شاخص تنوع مذهبی خود، در طبقه‌بندی تنوع “متوسط” باقی ماندند. این به دلیل آن بود که ترکیب مذهبی آنها هنوز به اندازه کشورهای در رده تنوع “بالا” به طور مساوی توزیع نشده بود.

مونیتورینگ ازسایت دین آنلاین

ارسال نظرات
نظرات حاوی عبارات توهین آمیز منتشر نخواهد شد